HÜSEYİN NİHAL ATSIZ HAYATI, EDEBİ KİŞİLİĞİ VE ESERLERİ
SANATÇILAR > SANATÇILAR
HÜSEYİN NİHAL ATSIZ (1905-1975)
*Cumhuriyet edebiyatı şairi, yazar, öğretmen, düşünür, tarihçi, Türkolog.
*İstanbul’da doğdu.
*İlk ve orta öğrenimini İstanbul’un değişik okullarında tamamladıktan sonra 1922’de imtihanla Askerî Tıbbiye’ye girmiştir.
*Milliyetçi duygularının etkisiyle aldığı disiplin cezası nedeniyle 1925’te okuldan atılmıştır.
*Türk tarihi ve edebiyatına olan merakı nedeniyle 1926’da Edebiyat Fakültesi’ne kaydolmuştur.
*Bu arada askere alınır; döndüğü fakülte ve birlikte devam ettiği Yüksek Muallim Mektebinden 1930’da mezun olur.
*Öğrenciyken arkadaşıyla birlikte hazırladığı “Anadolu’da Türkler’e Ait Yer İsimleri” adlı ilk ilmî araştırması Türkiyat Mecmuası’nda yayımlanmıştır.
*Hocası Fuad Köprülü tarafından Türkiyat Enstitüsü’ne asistan olarak alınır.
*1931’de çıkarmaya başladığı “Atsız Mecmua”daki milliyetçi yazıları ile tanınır hale gelir.
*Atsız, ilk yazılarını "H. Nihâl" imzasıyla, hikâyelerini de "Y.D." imzasıyla yayınlamaya başlamıştır.
*Nihal Atsız, Türklük ve milliyetçilik uğruna çileli mücadeleye girişir.
*Dârülfünun’daki bazı hocalar hakkında yazdığı yazı bahane edilerek görevine son verilir. (1933)
*Atsız Mecmua da Atsız’ın “Yolların Sonu” adlı veda şiiriyle kapanır.
*Malatya’da Türkçe öğretmenliğinden sonra Edirne Lisesinde edebiyat öğretmenliği yapar.
*Yeni çıkarmaya başladığı “Orhun” mecmuasındaki tenkitleri nedeniyle görevden alınır ve Orhun mecmuası kapatılır.
*1934’ten itibaren İstanbul’da değişik okullarda öğretmenlik yapar.
*1943’te Orhun mecmuasını eleştiri dozu daha da artmış şekilde yeniden çıkarmaya başlamıştır.
*Yayımladığı açık mektuplar nedeniyle hem dergi kapanır hem de Atsız’ın hocalığına son verilir. (1944)
*Sabahattin Ali’nin aleyhinde açtığı dava ve hükümete karşı darbe hazırlamak iddiasıyla tutuklanmasına rağmen Yargıtay tarafından tahliye edilir ve 1947’de “Irkçılık-Turancılık Davası”ndan beraat eder.
*Edebiyat Fakültesinden arkadaşı Tahsin Banguoğlu Millî Eğitim bakanı olunca Süleymaniye Kütüphanesi’nde uzmanlık görevi verilmiştir.
*1950’de Haydarpaşa Lisesi’nde tekrar öğretmenliğe dönme imkânı bulur.
*“Devletimizin Kuruluşu” adlı konferansı nedeniyle öğretmenlikten alınır ve kütüphanedeki eski görevine iade edilir.
*1969’da emekliye ayrılmıştır.
*Emekli olduktan sonra zamanını inandığı davaya ayırmış, “Milliyetçi-Türkçü-Turancı” çizgide çalışmalar yapmıştır.
*Çeşitli gazete ve dergilerde yazılar yazmış, konferanslar vermiştir.
*1964’ten itibaren “Ötüken” adıyla çıkardığı dergide bölücülük hareketleri üzerine yazdığı yazılar yüzünden hakkında açılan dava sonunda 1973’te 15 ay hapse mahkûm edilir.
*Lehine yapılan protestolar üzerine Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk tarafından cezası affedilmiş; 1975’te kalp krizi sonucu ölmüştür.
*Hüseyin Nihal Atsız, Cumhuriyet Döneminin en kuvvetli Türkçü sanatçısı olarak öne çıkar.
*Kendisini Türkçü, milliyetçi ve Turancı olarak tanımlamıştır.
*Türkçü düşüncenin prensiplerine ve hedeflerine açıklık getirir.
*Türklük aleyhtarı düşüncelere karşı mücadele eder.
*Fransızca, Farsça ve Arapçayı iyi bilen Atsız, Türk dünyasının birliği üzerine de kafa yormuş; yüksek ahlâklı, disiplinli, tarih şuuruna sahip bir millet olarak ayakta kalınabileceğini dile getirmiştir.
*Atsız, İslâmî duyarlığı arka plana atmış; din konusunda inişler ve çıkışlar yaşamıştır.
*Onun mücadelesinde Atsız Mecmua, Orhun, Orkun ve Ötüken dergilerinin önemli bir yeri vardır.
*Üslup yönünden kuvvetli bir sanatçı olan Nihal Atsız, eserlerini akıcı ve lirik bir dille yazmıştır.
*Çalışmalarının esas merkezi “tarih” olmuştur.
*Mevcut tarih anlayışından farklı fikirler ortaya atmıştır.
*Türk tarihinin Göktürk kısmında uzmanlaşmıştır.
*Çalışmaları esnasında “Kürşad” isimli bir kahraman ortaya çıkararak onu cesaret ve fedakârlık bakımından Türk kahramanlarının en büyüğü olarak göstermiştir.
*Kürşad, “Bozkurtların Ölümü” adlı romanın başkahramanı olmuş; şiirlerinde sürekli yüceltilmiştir.
*Atsız’ın fikir adamı ve araştırıcı olduğu kadar bir de çok öncelere giden şair yanı vardır.
*Atsız Mecmua’da, kitaplarının bazılarında ve çeşitli mecmualarda şiirlerini yayımlamıştır.
*Şiirlerini genelde hece veznini bazen de aruzu kullanmıştır.
*Şiirlerinde, inandığı dava yolunda hayal kırıklığına uğramış idealist bir şairin duygusallığı yer alır.
*Davasını anlattığı sırada yaşadığı yalnızlıktan ve karşılaştığı olumsuzluklardan bahseder.
*Şiirlerinde aşk konusu sınırlı kalmıştır.
*Şiirlerinde vatan, tarih, savaş, kahramanlık, mitoloji gibi unsurlar öne çıkar.
*Hüseyin Nihal Atsız'ın, Büyük Doğu’da “Selim Pusat” takma adıyla küçük roman kabul edilebilecek "Z Vitamini" isimli bir eseri yayımlanmıştır.
*Hüseyin Nihal Atsız, şu takma adları kullanmıştır: Atsız, H. Nihâl, Çiftçioğlu, Çiftçioğlu H. Nihâl, H. Çiftçioğlu, Y. D, T. Bayındırlı, Selim Pusat, Sururi Ermete, Bozkurt
HÜSEYİN NİHAL ATSIZ’IN ESERLERİ:
Şiir: Yolların Sonu
Roman: Dalkavuklar Gecesi, Bozkurtların Ölümü, Bozkurtlar Diriliyor, Deli Kurt, Z Vitamini, Ruh Adam
Öykü: İki Onbaşı, Dönüş, Erkek Kız, Şehitlerin Duası, Her Çağın Masalı: Bozdoğlanla Sarı Yılan ve Dostum Esra
Deneme: İçimizdeki Şeytanlar
Gezi-Hatıra: Çanakkale'ye Yürüyüş
Mektup: Atsız’dan Adile Ayda’ya Mektuplar
İnceleme-Araştırma: Divan-ı Türki-i Basit/Gramer ve Lugati; Türk Tarihi Üzerinde Toplamalar; XV’inci Asır Tarihcisi Şükrullah/Dokuz Boy Türkler ve Osmanlı Sultanları Tarihi; 900’üncü Yıl Dönümü; Müneccimbaşı Şeyh Ahmed Dede Efendi Hayatı ve Eserleri; Osman- Tevârîh-i Cedîd-i Mir’ât-ı Cihân; Osmanlı Tarihleri; Osmanlı Tarihine Ait Takvimler; XVI’ncı Asır Şairlerinden Edirneli Nazmî’nin Eseri ve Bu Eserin Türk Dili ve Kültürü Bakımından Ehemmiyeti; Türk Edebiyatı Tarihi; Türk Destanı Üzerinde İncelemeler 1-5; Edebî Çalışmalar; En Sinsi Tehlike-Üç Rejim; Hesap Böyle Verilir; Türk Ülküsü; Türk Tarihinde Meseleler
Bibliyografya: Birgili Mehmed Efendi Bibliyografyası; Kemal Paşaoğlu’nun Bibliyografyası; Ebussuûd Bibliyografyası; Âlî Bibliyografyası; İstanbul Kütüphanelerinde Tanınmamış Osmanlı Tarihleri
Risaleler: Sart Başı’na Cevap; Komünist Don Kişotu Proleter-Burjuva Nâzım Hikmetof Yoldaşa; Ordinaryus’un Fahiş Yanlışları
Çeviri: Âşıkpaşazade Tarihi; Evliya Çelebi Seyahatnâmesinden Seçmeler; Oruç Beğ Tarihi
Yayınlanmamış Eserleri: II. Mahmut'tan Günümüze Kadar Osmanlı Hanedanı Tarihi