BÜYÜLÜ / BÜYÜLEYİCİ / FANTASTİK GERÇEKÇİLİK - TYT TÜRÇE - AYT EDEBİYAT ( YKS ) / SONER HOCA

İçeriğe git

Ana menü:

BÜYÜLÜ / BÜYÜLEYİCİ / FANTASTİK GERÇEKÇİLİK

EDEBİYAT > BATI ETKİSİNDE GELİŞEN TÜRK EDEBİYATI(MODERN DÖNEM) > CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK EDEBİYATI > ANLATMAYA BAĞLI EDEBÎ METİNLER (HİKÂYE-ROMAN)

BÜYÜLÜ / BÜYÜLEYİCİ / FANTASTİK” GERÇEKÇİLİK:

*Büyüleyici Gerçekçilik ya da diğer adıyla Fantastik Gerçekçilik; gerçekçi kabul edilen sanat akımlarında olmaması gereken sihirli, mantıkdışı öğeleri barındıran bir sanat akımı olarak tanımlanabilir.
*Büyülü gerçekçilik, gerçek hayatta yaşanabilecek olayları, gerçekçi bir üslupla anlatırken, normal şartlarda yaşanamayacak doğaüstü olayları anlatıya dâhil eden bir yazı üslubu olarak tanımlanabilir.
*Bu yöntemi kullanan yazarlar, çoğu zaman bu doğaüstü olayları da anlatının gerçekçi yapısı içinde ele alırlar.
*Bir başka deyişle; sokağa çıkmak, yürümek, hırsızlık, cinayet gibi günlük hayatta yaşanabilecek şeyler ile, bir karakterin uçarak göğe yükselmesi gibi “doğaüstü” olaylar tamamen aynı “olağanlık” seviyesi ile anlatılır.
*Büyülü gerçekçilik kavramıyla değerlendirilen eserlerde, hikâyenin büyük bölümü gerçekçi olaylar üzerinden kurgulanır.
*Doğaüstü başka bir dünya olmadığı gibi, bu doğaüstü olayların sistematik bir şekilde geliştirilmesi veya bunların hikâyenin merkezine yerleştirilmesi gibi bir durum da bulunmaz.
*Gerçekçi romanlardan farklı olarak; yazarlar, günlük hayatta yaşanabilecek olayları anlatırken, belli noktalarda doğaüstü olaylar da kullanılırlar.
*Hikâyelerini ortada hiçbir “anormallikyokmuş gibi aktarmaya devam ederler.
*Bu doğaüstü olaylar, gerçek anlamda açıklanan, nedenleri ve sonuçları olan, eserin ana karakterleri tarafından doğrudan “kullanılan” olaylar olarak değerlendirilmez, hikâyenin merkezine konulmazlar.
*Özellikle 20. yüzyılın ikinci yarısında Güney Amerika Edebiyatı içinde popüler hale gelen ve buradan bütün dünyaya yayılan büyülü gerçekçilik, modern edebiyatının pek çok önemli romanında karşımıza çıkar.
*Büyülü gerçekçilik, gerçek ve fantastik, alışılmış ve alışılmamış olanı bir arada kullanır.
*Bu yüzden “büyülü gerçeklik” içeren eserler ile “fantastik (fantezi)” eserler birbirine karıştırılabilmektedir.
*Doğaüstü ögeleri çok ön plana çıkmayan bir eser, bazı kişiler tarafından “büyülü gerçekçi”, diğerleri tarafından “fantastik roman” olarak tanımlanabilir.
*Büyülü gerçekçilik, gerçek ve fantastiğin mükemmel oranda bileşimi olarak algılanmalıdır.
*Büyülü gerçekçi bir eser, doğal olan ile doğaüstü olanı okuyucuyu şaşırtmadan kaynaştırmalıdır.
*Esere doğaüstü unsuru katabilmek için yerel folklordan (masal, destan, efsane ve halk hikâyeleri) yararlanılabilir.
*Geleneksel sözlü edebiyatın kullandığı anlatım teknikleri kullanılabilir.
*Bu tip eserlerde; geçmiş, şimdi ve gelecek iç içe geçer.
*Büyülü gerçekçilikte, “benzetme, mecaz, mübalağa, tekrarlar, sembolizm, ironi ve paradoks” gibi pek çok söz sanatını kullanmaktadır.
*Türk edebiyatında büyülü gerçekçilik, Latife Tekin ile de anılan bir akımdır.
*Nazlı Eray, büyülü gerçekçilik akımının Türkiye’deki temsilcilerinden sayılabilir.


Dünyada Büyülü Gerçekçilik İçeren Bazı Romanlar:

Dönüşüm (Franz Kafka)

Ağaçlara Tüneyen Baron (Italo Calvino)

Usta ile Margarita (Mihail Bulgakov)

Kırmızı Pazartesi, Yüzyıllık Yalnızlık (Gabriel Garcia Marquez)

Rüzgârın Gölgesi (Carlos Ruiz Zafon)

Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş (Jose Saramago)

Alçaklığın Evrensel Tarihi (Jorge Luis Borges)

Görünmez Şehirler (Italo Calvino)

Pi’nin Yaşamı (Yann Martel)

İmkânsızın Şarkısı (Haruki Murakami)

Koku (Patrick Suskind)

Solomon’un Şarkısı (Toni Morrison)



Türk Edebiyatında Büyülü Gerçekçilik İçeren Bazı Eserler:

Âmâk-ı Hayal (Filibeli Ahmet Hilmi)

Matmazel Noraliya’nın Koltuğu (Peyami Safa)

Gulyabani (Hüseyin Rahmi Gürpınar)

Çengi (Ahmet Mithat)

Sevgili Arsız Ölüm, Berci Kristin Çöp Masalları (Latife Tekin)

Arzu Sapağında İnecek Var (Nazlı Eray)

 
İçeriğe dön | Ana menüye dön