HÜSN-İ TALİL / TENASÜP / TECAHÜL-İ ARİF - TYT TÜRÇE - AYT EDEBİYAT ( YKS ) / SONER HOCA

İçeriğe git

Ana menü:

HÜSN-İ TALİL / TENASÜP / TECAHÜL-İ ARİF

EDEBİYAT > ŞİİR (COŞKU VE HEYECANI DİLE GETİREN METİNLER) > SÖZ SANATLARI

13- HÜSN-İ TALİL (GÜZEL NEDEN BULMA):
*Sebebi bilinen bir olayın meydana gelişini, gerçek sebebinin dışında, başka bir nedene bağlamadır.

Örnek:

Yoksun diye bahçemde çiçekler açmıyor bak.  
(Çiçeklerin açmamasını bir şahsın olmamasına bağlamış.)

"Yeni bir ülkede yem vermek için atlarına  
Nice bin atlı kapılmıştı fetih rüzgârına."  
(Savaş için giden atların gitme sebebini “yeni bir ülkede yem verme” niyetine bağlamış.)

O kadar yürekten çaldı ki
Türküler aşındırdı kavalı.
(Çalmaktan aşınan kavalın aşınma sebebini türkülere bağlamış.)



14- TENASÜP (UYGUNLUK):
*Anlam yönünden birbiriyle ilgili sözcükleri bir arada kullanmaktır.
*Karşıt anlamlı sözcüklerin bir arada kullanılması tenasüp değildir.

Örnek:

Deli eder insanı bu dünya,
Bu gece, bu yıldızlar, bu koku,
Bu tepeden tırnağa çiçek açmış ağaç.

Arım, balım, peteğim,
Gülüm, dalım, çiçeğim,
Bilsem ki öleceğim,
Yine seni seveceğim.

Gül kızarır o gonca gül gülünce,
Sümbül bükülür kıskancından kâkül bükülünce

Bu akşam ışık olduk, renk olduk, ses olduk,
Yeniden kışla olduk, asker olduk, tüfek olduk.



15- TECAHÜL-İ ARİF (BİLİP DE BİLMEZLİKTEN GELME):
*Anlam inceliği oluşturmak için herkesçe bilinen bir gerçeği bilmiyormuş gibi aktarmadır.
*Şairin çok iyi bildiği bir şeyi bilmiyor görünerek söz söylemesidir.

Örnek:
Şakaklarıma kar mı yağdı ne var?
Benim mi Allah’ım bu çizgili yüz.

Sular mı yandı, neden tunca benziyor mermer?  
Geç fark ettim taşın sert olduğunu.

Gökyüzünün başka rengi de varmış,
Su insanı boğar, ateş yakarmış.

Şu karşıma göğüs geren,
Taş bağırlı dağlar mısın?

Saçların dalgalı, boya mı sürdün?
Gelmiyorsun artık, bana mı küstün?

 
İçeriğe dön | Ana menüye dön